structuralism

19-cu əsrin ikinci yarısında dil, mədəniyyət, riyaziyyat fəlsəfəsi və cəmiyyətin analizində ən çox istifadə edilən yanaşma olub. strukturalizmin çox da nəzərəçarpan bir məktəbi olmamasına baxmayaraq, ferdinand də saussure'ün işləri ümumiyyətlə bir başlanğıc nöqtəsi olaraq qəbul edilir. strukturalizmi bir çox növü olan ümumi bir yanaşma olaraq görmək daha doğru olar.

strukturalizm təməldə böyük strukturlar, sistemlər və formalaşmayla əlaqədardır. strukturalist hərəkat çərçivəsində insan davranışları və faktlar bu böyük sistem və strukturlar vasitəsilə (məsələn: psixoanaliz, marksizm, darvinizm) araşdırılmağa və açıqlanmağa çalışılmışdır.
onun ən təsirli olduğu sahələr dilçilik, semiotika və antropologiya olmuşdur.

strukturalizm bir mədəniyyətdə mənanı ortaya çıxaran alt vahidlər arasındakı əlaqələri araşdırır. onun ikinci bir istifadə sahəsi riyaziyyat fəlsəfəsində ortaya çıxmışdır. bu nəzəriyyəyə görə bir mədəniyyətdəki məna əsas sistemlər olaraq işləyən müxtəlif təcrübələr, faktlar və fəaliyyətlərlə təkrar-təkrar istehsal edilir. bir strukturalist bir mədəniyyətdə ortaya çıxarılan və təkrar istehsal edilən mənanın dərin strukturlarını kəşf edə bilmək üçün yemək hazırlanması və təqdim edilməsi mərasimləri, dini ayinlər, oyunlar, ədəbi və ədəbi olmayan yazılar və digər əyləncə formaları kimi çox geniş bir fəaliyyət növünü araşdırır. məsələn, bu cərəyanın qabaqcıllarından mədəniyyət antropoloqu və etnoqraf claude levi-strauss mədəniyyət faktını - mifologiya, qohumluq və yemək hazırlaması məsələlərini içində ehtiva edəcək şəkildə analiz etmişdir.
jean piaget'ə görə:
"strukturalizm bir üsuldur, bir təlim deyil, ancaq öyrətdikləri çox olmuşdur. bir üsul olaraq tətbiqi məhduddur və məhsuldar olması üçün başqa üsullarla birləşdirilmişdir."

(bax: poststructuralism )

zipf qanunu

zipf qanunu riyazi statistika elmindən istifadə edilərək ortaya çıxarılan bir empirik qanun kimi formalaşdırılıb. 1930-cu ildə amerikada harvard universitetinin dilçilik professoru olan george kingsley zipf tərəfindən yayımlanmasına görə elə onun adı verilmişdir.

qanunun mahiyyəti odur ki, hər hansı bir yazılı mətndə istifadə edilən sözlər azalan sıxlığa görə (yəni ən çox istifadə ediləndən ən az olana doğru) sıralanırsa, əldə edilən sıralama siyahısındakı tək bir sözün sıra nömrəsi ilə o sözün sıxlıq sayı hər zaman sabit qalır.

məsələn, zipf özü irlandiyalı yazıçı james joyce'un 2 fevral 1922-ci ildə nəşr olunan ulysses (uliss) adlı romanını ətraflı araşdırmış və bu romanda olan sözlərin sıxlığını və bu sıxlıq sıralanmasını tapmışdır. bu araşdırmaya görə:
- ən çox istifadə edilən söz 8.000 dəfə istifadə edilib;
- sıxlıq sıralamasında 10-cu olan söz 800 dəfə istifadə edilib;
- sıxlıq sıralamasında 100-cü olan söz 80 dəfə istifadə edilib;
- sıxlıq sıralamasında 1000-ci olan söz 8 dəfə istifadə edilib.
sifarişi verən: am ne ziya?

bilgi verib umbay almaq

adamı daha yaxşı şeylər axtarmağa təhrik edən mübadilə formasıdır. amma absurd tərəfləri də var. məsələn, tərəfsiz şəkildə verilən informasiyaya mız qoyulması. bu halda informasiyanın xarakterik xüsusiyyətlərinə görə yox, fərdin özü üçün qaranlıq qalan hansısa tərəfinə umbaylama gedir belə çıxır.

məsələ belədir ki, əgər məlumat xoşuna gəlməyibsə (lakoniklik, əhatəsizlik və sair baxımdan) bu o demək deyil ki, aldığın informasiya pisdir. informasiya hər formada informasiyadır. amma nədənsə insanlar elə fikirləşirlər ki hər şeyi onların ayağına tam formada gətirmək lazımdır. belə olmayın, bir az anlayışlı olun. əgər istəyirsinizsə ki, məlumat dolğunlaşsın, siz də çalışın. sizə lazım olan tərəflərini onun içində tapmadıqda genişləndirməyə özünüz cəhd edin.

onsuz da əsas olan həmişə yol olub, onun kələ-kötür, asfaltsız, yaxud dərəli-təpəli olması yox.

kriket

11 nəfərlik iki komanda arasında, çubuq və top köməyi ilə, mərkəzində 20 metr (22 yard) uzunluğunda düzbucaqlı bir sahə olan oval formalı bir sahədə oynanan oyun. düzbucaqlı sahənin bir ucunda iştirak edən atıcı vəziyyətindəki komandanın oyunçusu topu, hücumçu (vurucu) mövqeyindəki sıra oyunçusunun olduğu digər uca doğru ataraq hücumçunun arxasında olan qala bənzəri qurğuya (wicket) dəydirməyə, hücumçu (vurucu) isə gələn bu topun wicketa dəyməsini maneə törətmək üçün əlindəki çubuq köməyiylə topa vurmağa çalışır. müvəffəqiyyətli bir vuruşun ardından atıcı sıra oyunçuları topu tutmağa çalışarkən, sahədə iştirak edən vurucu da qarşısındakı wicketa doğru qaçırr. top oyun sahəsi xaricinə çıxmadan tutulsa, "run" adı verilən xallardan bir, oyun sahəsi xaricinə çıxarsa dörd, yerə heç dəymədən oyun sahəsi xaricinə çıxarsa altı xal qazanılır və vurucu mövqeyindəykən ən çox xalı yığmağa çalışır. atıcı komanda isə topu wicketlardan hər hansı birinə dəydirərək, qarşılanan topu yerə dəymədən tutmalı və ya bəzi müstəsna hallarda vurucuları oyun xaricində buraxmağa çalışmalıdır. oyun xaricində qalan oyunçu yerinə başqa bir oyunçu girərkən, atıcı sırası isə "over" adı verilən hər altı atışdan bir atıcısını dəyişdirmək məcburiyyətindədir.

kriket qaydaları: kriketin dünya səviyyəsinə uyğun və ədalətli bir şəkildə oynanılması məqsədiylə marylebone cricket club (mcc) tərəfindən hazırlanan qaydalar toplusudur. marylebone cricket club, indiki vaxtda ingiltərənin paytaxtı londonda olan bir klub olaraq fəaliyyətlərinə davam edir və idmanın rəsmi bir rəhbərlik təşkilatının olmamağına görə; qaydaların müəllif hüquqlarına sahib olduğundan qaydaları yalnız özü dəyişdirir. ancaq hər hansı bir qayda dəyişikliyi idmanın beynəlxalq rəhbərlik təşkilatı olan beynəlxalq cricket şurasından (icc) çıxan qərarlar istiqamətində aparılır.
indi 42 qaydası var. əlavə olaraq bəzi yarışlarda istifadə üçün lazımi qaydalar da əlavə edilir.
sifarişi verən: adil memmedov

faustian

"şeytanla bazarlıq edən kəs" mənasına gəlir. (bax: goethe ) (bax: faust )
bir insanın güc, qüdrət, uğur əldə etmək üçün bütün mənəvi dəyərlərdən imtinasıdır. hazırda bir çox azərbaycanlının etdiyi bir şeydir fikir versəniz. yaltaqlıq baş alıb gedir. gördükləri şeyə gözlərini bağlayıb görmədiklərindən yapışıblar hamısı. gör bunu qazanmaq üçün belə edirlər, bunlara bir az mövqe, rütbə versən, nə edərlər? məsələn, belə bir cavab var: mənim qabağımda oturmurlar, diz çökürlər! - deyərlər.