mygov

Bir dostum üçün sosial təminat müraciəti etmək istədim. Amma mümkünsüzdür. Formda tələb edilən bəzi məlumatların haradan əldə edildiyini qeyd etməyiblər. Məsələn ərizə nömrəsi. Güya ki video dərslik də hazırlayıblar amma orada da ərizə nömrəsinin haradan əldə edildiyini göstərmir.
Bir sözlə bu göstərib vərməmək kimi birşeydir.
Bu bilirsiz nəyə bənzəyir bəzi sığorta şirkətləri saytlarında icbarı sığorta almaq imkanı düzəldiblər amma elə ediblər ki siz o sığorta almaq prosesini tamamlaya bilmirmirsiz. Çünki icbarı sığorta satmaq sığorta şirkətləri üçün məcburidir amma bu sığorta növü sığorta sığorta şirkətini zərərə uğradır.

Sosial müdafiə naziri rəhbərinə bu müraciətin onlinə əlçatan olduğunu deyir eyni zamanda büdcəyə qənaət etdiklərini də deyir.
Problem insanların bu halları qabartmamasıdır.

andrej karpathy

Süni intellektdən hər kəs istifadə edir.

Amma elə insanlar var ki, bu texnologiyanın özünü onlar formalaşdırıblar.

Onlardan biri də Andrej Karpathy-dir.

1986-cı ildə Çexoslovakiyanın (indiki Slovakiya) Bratislava şəhərində anadan olub.

Uşaq yaşlarında ailəsi ilə birlikdə Kanadaya köçüb.

Toronto Universitetində kompüter elmləri üzrə təhsil alıb.

2015-ci ildə Stanford Universitetində professor Fei-Fei Li-nin rəhbərliyi altında doktorluq dərəcəsini tamamlayıb.

Tədqiqat sahəsi kompüter görməsi və dərin öyrənmə idi.

Həmin dövrdə hazırladığı "Image Captioning" sistemi süni intellektin şəkilləri analiz edib onları insan dili ilə təsvir etməsinin mümkün olduğunu göstərdi.

Eyni zamanda "The Unreasonable Effectiveness of Recurrent Neural Networks" adlı bloq yazısını paylaşdı.

Bu yazı minlərlə proqramçı üçün dərin öyrənmə sahəsinə giriş nöqtəsinə çevrildi.

2015-ci ildə OpenAI şirkətinə ilk tədqiqatçılardan biri kimi qoşuldu.

Burada böyük neyron şəbəkələrinin hazırlanması üzərində çalışdı.

2017-ci ildə Tesla şirkətinə keçdi və Süni intellekt departamentinin direktoru oldu.

Tesla Autopilot sisteminin kompüter görməsi komandasına rəhbərlik etdi.

Onun rəhbərliyi ilə Tesla milyonlarla saatlıq real yol görüntüsündən istifadə edərək avtomobillərin ətraf mühiti tanımasını öyrətdi.

Lidar əvəzinə kamera əsaslı yanaşmanın inkişafında əsas fiqurlardan biri oldu.

Tesla-nın neyron şəbəkələrinin öyrədilməsi infrastrukturu və Dojo superkompüter layihəsinin proqram təminatı üzərində də çalışdı.

2022-ci ildə yenidən OpenAI-ə qayıtdı.

GPT-4 modelinin hazırlanması dövründə mühəndis kimi fəaliyyət göstərdi.

2024-cü ildə OpenAI-dən ayrıldı.

Həmin il Eureka Labs adlı yeni təşəbbüsünü təqdim etdi.

Məqsədi süni intellekti müəllimə çevirərək hər kəs üçün fərdiləşdirilmiş təhsil sistemi yaratmaqdır.

Andrej Karpathy yalnız güclü mühəndis kimi deyil, həm də dünyanın ən yaxşı AI müəllimlərindən biri hesab olunur.

Stanford Universitetində hazırladığı CS231n kursu bu gün də kompüter görməsi sahəsinin ən məşhur mənbələrindən biridir.

Onun videoları, bloqları və GitHub layihələri milyonlarla proqramçı tərəfindən öyrənmə materialı kimi istifadə olunur.

Karpathy "Software 2.0" anlayışını populyarlaşdırdı.

Bu yanaşmaya görə proqramlar artıq sətir-sətir yazılmır, böyük verilənlər üzərində öyrədilən neyron şəbəkələri tərəfindən formalaşdırılır.

Süni intellekt dünyasında bir çox insan məhsullar hazırlayır.

Andrej Karpathy isə həmin məhsulları hazırlayan mühəndisləri yetişdirən insanlardan biridir.

(youtube: )

hiperbarik oksigen müalicəsi

Hiperbarik oksigen müalicəsi (HBOT — Hyperbaric Oxygen Therapy) xüsusi bir kameranın içində yüksək təzyiq altında saf oksigen nəfəs alma üsuludur. Normalda biz havada təxminən 21% oksigen alırıq. HBOT zamanı isə insan 100% oksigen alır və təzyiq də adi atmosferdən daha yüksək olur. Bu da qana və toxumalara çox daha artıq oksigen keçməsinə səbəb olur.

Diabetik yaralarda niyə vacibdir?
Diabetdə əsas problemlərdən biri budur ki:

qan dövranı zəifləyir,
damarlar zədələnir,
toxumalara oksigen az çatır,
yara gec sağalır,
infeksiya riski artır.

Xüsusilə ayaq yaralarında toxuma “boğulur”. Oksigen çatışmazlığı olur. Hiperbarik oksigen terapiyası isə həmin toxumalara əlavə oksigen göndərməyə çalışır.

Nəticədə:

yara sağalması sürətlənə bilər,
infeksiya azalır,
yeni damar əmələ gəlməsi stimullaşa bilər,
amputasiya riski bəzi hallarda azala bilər.

Məsələn diabetik ayaq yarasında:

yara dərinləşibsə,
uzun müddət sağalmırsa,
antibiotik və normal sarğı kifayət etmirsə,
toxuma ölümü başlayırsa,

onda HBOT əlavə müalicə kimi istifadə oluna bilər.

Amma vacib məqam:
HBOT “möcüzə” deyil. Təkbaşına yaranı sağaltmır. Adətən bunlarla birlikdə istifadə olunur:

şəkərin ciddi nəzarəti,
düzgün yara baxımı,
infeksiyanın müalicəsi,
təzyiqin ayaqdan götürülməsi (offloading),
damar problemi varsa onun həlli.

Yəni oksigen terapiyası sadəcə prosesi dəstəkləyir.

Seans necə olur?
Adətən:

xüsusi kapsul/kamera olur,
xəstə içəri girir,
60-120 dəqiqə qalır,
gündə 1 dəfə və ya həftədə bir neçə dəfə edilir,
bəzən 20-40 seans lazım olur.

Yan təsirləri də ola bilər:

qulaq tutulması və ya ağrısı,
başgicəllənmə,
nadir hallarda oksigen toksikliyi,
klaustrofobiya hissi.

Diabetik yara üçün ən vacib məsələ isə budur:
Əgər ayaqda qan dövranı çox zəifdirsə və ya ciddi infeksiya varsa, HBOT faydalı ola bilər, amma əvvəlcə damar vəziyyətini qiymətləndirmək lazımdır. Çünki bəzən əsas problem oksigen yox, qan axınının özü olur.

ana

bəzi insanlar həyat qurur.
bəzi insanlar isə həyat daşıyır.

mən ikinciyəm.

anam yataq xəstəsidir.
tək oğulam.
evli deyiləm.
quru maaşla həm evi dolandırmalıyam, həm də xəstə anaya baxmalıyam.

səhərlər işə gedəndə ən ağır şey yorğunluq deyil.
ən ağır şey qapını bağlayıb onu evdə tək qoymaqdır.

adamın beynini içəridən yeyən hiss budur:
“birdən nəsə olar?”

amma yenə də getməlisən.
çünki işləməsən dərman yoxdur.
bez yoxdur.
yemək yoxdur.
işləmək məcburiyyətdir, seçim yox.

bəzən fikirləşirəm ki, mənim həyatım nə vaxt başladı?
yoxsa başlamadan məsuliyyətin altında qaldı?

hamı “evlən” deyir.
amma heç kim soruşmur ki:
bir insan özünü güclə saxlayırsa, başqa bir həyata necə dayaq olsun?

kasıbçılıq təkcə cib məsələsi deyilmiş.
adamın gələcəyini də kasıblaşdırırmış.
xəyallarını da.
ümidini də.

ən pisi də budur:
bir müddət sonra güclü görünməyə o qədər öyrəşirsən ki, içində yavaş-yavaş çökdüyünü heç kim hiss etmir.