+8 əjdaha
1. az önce sosyal şebekelere düşen mabel matiz'in yeni xiti ve eyni adlı mahnıya çekilen klip. belke diqqet etmisiniz sevdiyim mahnı ve kliplerle bağlı entry'ler girmeyi çox sevirem. az önce en az 10 defe durduraq izlediyim klipin mene düşündürdüklerini buraya cızma qaralamaq qerarına geldim. mahnıdan ziyade bu entry'de esl görsel şölen olan klipden bir qeder behs etmek isteyirem. klip matizin idiosinkratik üslubuna çevrilen "arabesk" (neo-arabesk de deye bilerik) introsu ile başlayır. arabesk motif klipin ilk anından etibaren klipin sonuna qeder bizim diqqet etmemiz gereken motif olduğundan bu barede bir qeder etraflı melumat vermek isteyirem. meşhur komparatist sandra naddaff meşhur ereb nağıl toplusu (baxma: min bir gece) deki metaforlar ve tekrarlarla bağlı yazdığı Arabesque: Narrative Structure and the Aesthetics of Repetition in the 1001 Nights adlı nefis monografiyasında arabeskin özü etibarile tekrarlardan ve simmetriyadan ibaret olduğunu qeyd edir (Naddaff 111-112). klipe diqqet yetirdikde 00.19-20 saniyeleri arasındakı tavan görüntülerindeki naxışın mehz arabesk naxış olduğunu görürük. klipin açılışında gec osmanlı interiyeri ile bezenmiş bir heremxananı andıran bir otaqda elinde al qırmızı qerenfil tutmuş bir içoğlanı görürük. bizim kültürde nedense matem remzi olaraq istifade edilen qerenfil, özellikle renessans dövrü resmlerinde derin eşq ve bağlılıq (devotion) menasına gelirdi. benzer şekilde bağlılıq tematikasının davamını yene bir sekans sonra 19. esrin orientalist resimlerindeki heremxana mühitini yarı-faktual yarı-fiksional tesvir eden resmlerdeki kimi başını meşuqunun dizlerine qoyaraq oturan aşiq-içoğlanı (tabe olan) ve meşuq (tabe eden)-mabel'in birlikde görüldükleri ilk sehnede de görürürük. klipin rejissoru heremxananın feminine mystique dünyasını homoerotik bir atmosfere müveffeqiyyetle transfer edir. burada haşiye çıxaraq demek isterdim ki klipdeki mabel ve içoğlanının postürlerini ve mabelin stylingini meşhur gey ressam (bax: taner ceylan)-ın osmanlıdaki homoerotizmden behs eden "lost paintings" seriyasından olan hiperrealistik resimlerine bir nezire olaraq oxudum. maraqlananlar üçün hemen seriyadan olan resimlerden bir neçesini buraya yükleyecem ki ne demek istediyim tam aydın olsun.
elave olaraq ressamın başqa işleri üçün link
klipde güllerin simvolikasından da çox düzgün ve uğurlu şekilde istifade edilib. yuxarıda behs etdiyim qerenfil, divandakı qumaşın üzerindeki arabesk gül motifleri, aşiqin ve meşuqun şehvetli bedenlerini simvolize eden kalalar ve üzerindeki şehi ifade eden su damlaları, gül desenli üzükler ve diger ziynet eşyaları, vitrajlardaki gül işlemeleri ve.s. yene tassavuf şeirindeki aşiqin eşq deryasına dalması, vüsala yetişen mehbubların çiyin çiyine verdikleri pardis'i andıran bağça ve klipin tamamının ezoterik inisiyasyon ( initiation) rituallarını xatırlatması (eşqin de ritualistik bir inisiyasyon olduğunu unutmayaq), vs. kimi klipte gördüklerimi burada qeyd etdiyim ve etmediyim bir neçe xoş meqamlar klibi mabelin başqa klipleri kimi tekrarsız ve özünemexsus etmeye yetir. yazımın başında arabeskin özünde tekrarın olduğundan behs etmişdim. klipin başladığı kimi bitmesini şerq temporallığındaki döngünün ve arabesk tekrarın gözel bir nümunesi kimi oxuyuram.
xoş dinlemeler!
(youtube: 
)
)