9 aprel 2025 azərbaycanda prezident seçkiləri — ən bəyənilən yazılar

+3 əjdaha

1. 2023 türkiyə seçkiləri və rusiya-ukrayna münaqişəsinin gedişatına xüsusilə təsir edə biləcəyinə inandığım seçki prosesi.
Heç bir namizədin hələ ki rəsmi qaydada təsdiqlənmədiyi, ancaq xüsusi nəsə baş verməsə, aşağı-yuxarı təxmin edə biləcəyimiz namizədlərin qatılacağı siyasi tədbir.

(baxma: yadplanetlilərin istilası)

Potensial namizədim olaraq, hələ ki, ilqar məmmədovu düşünürəm, ancaq məni seçkinin şəffaf keçiriləcəyinə inandırmalıdı.
Nəzərə alsaq ki, Azərbaycanda keçirilən prezident seçkilərində səsvermə prosesi 125 seçki dairəsi üzrə 5641 məntəqədən aparılır. Seçki müşahidəçisi kimi qeydiyyatdan keçən 35789 müşahidəçini məntəqələr üzrə bölsək, orta hesabla hər məntəqəyə 6 müşahidəçi düşür. Məntəqədə seçki müşahidəçiliyi baxımdan üstün olmaq üçün hər məntəqədə ən azı 4 müşahidəçi olmalı olduğunu fikirləşsək, bütün səsləri qoruya bilmək üçün 23859 müşahidəçi lazımdır. Nəzərə alsaq ki, hər məntəqə üçün nümayəndə və məşvərətçi kimi 1 partiya üzvü də seçki prosesində təmsil oluna bilər, deməli 5 mindən çox partiya üzvünü də bu işə cəlb etmək lazımdır.

indi maraqlı sual bundan ibarətdir. Partiyalardan 5000 üzvlük bəlgəsi tələbini ödəməkdə çətinlik çəkən REAL partiyası hansı əsasla seçkilərin şəffaflığına təminat verə bilər? Ümumiyyətlə, REAL partiyası bu qədər kütləvilik yarada biləcəyinə, 30 min insanı səfərbər edəcəyinə necə inanır? Seçki prosesi ilə bağlı maarifləndirmə işlərinə dair hansı işlər görür? Nəzərə alsaq ki, seçkiyə artıq 2 ildən bir qədər artıq vaxt qalıb, deməli, biz indidən bu partiyanın seçki kampaniyalarını görmək istəməkdə haqlıyıq. Ümid edirəm, seçki ərəfəsində bu kimi suallara aydınlıq tapa biləcəyik.

+3 əjdaha

2. 2023 sonu - 2024 əvvəli konstitusiyaya dəyişikliklər referendumdan sonra parlament seçkiləri ilə birgə növbədənkənar şəkildə gələn ildə keçiriləcəyini düşündüyüm seçki.

Yəqin ki, Başlığı açan yazardan fərqli olaraq, Azərbaycanın və hazırkı prezidentin sadaladığı proseslərin gedişatına heç bir təsirinin olmadığı mövzusunda böyük çoxluq eyni düşünür. Əksinə, Rusiyanın ukraynada yubanması, üzü yaya getdikcə gözlənilən nato əks-hücumunun baş verməsi ilə müharibənin bizə təsiri ola bilər.

Bu təsir prezidenti, avtoritar yanaşmanı dəyişə bilərmi? Zənnimcə, yox. Gürcüstan, Ermənistandan fərqli olaraq, Azərbaycanın avropaya verə biləcəyi çox şey var, rusiyanı Azərbaycanın üstünə tullandırmaq heç bir tərəfə sərf etmir. Buna görə də, qərb cəbhəsi Azərbaycanda siyasi dəyişiklik etmək fikrində deyil, uzaqbaşı reformist tədbirlərə əl atar, ümumdünya ticarət təşkilatı məsələsini canlandırıb iqtisadi liberallaşma addımlarına cəhd edər. Bunları da xalq rifahını artırıb sabitliyi bərqərar etmək niyyəti ilə həyata keçirər.

#311865 2,5 il əvvəl yazdığım kimi; aktivlik nümayiş etdirmək istəyənlər üçün məqsəd (icazəli) parlament və (az səlahiyyətli) bələdiyyə olmalıdır. prezidentlik iddiası istənilən müxalifət partiyası və müxalif sədri üçün tezdir, hətta əbəsdir. Seçicilərin tanımadığı adamların prezident seçkilərinə girməsi, seçki azadlığının zərrələrini hiss etdiyimiz 2013-cü il seçkilərində cəmil həsənlinin maksimum 205 min səs yığa bilməsi, nə qədər geridə qalmış hesab etsəm də, milli şuranın seçki boykotu prezident seçkilərini mənasız edir.