məşhur tatarlar

(bax: tanilə əhmərova)
"Qayınana" filmindəki fağır gəlin "sevda" rolu ilə tanınır.
(bax: mərziyyə davudova)
"Bəxtiyar filmində Bəxtiyarın anası "Gülbadam" rolu ilə tanınır. Daha çox epizodik rollar ifa etmişdir.
(bax: firəngiz şərifova)
Xalq artisti. "Qaraca qız" filmindəki xidmətçi və "qərib cinlər diyarında" tükəz personajlarını canlandırmışdır. Həmçinin "Tülkü həccə gedir" cizgi filmindəki toyuğu səsləndirmişdir.
(baxma: Süleyman bəy Sulkeviç)
Axc ordusunun baş qərargah rəisi. milliyətcə lipka tatarıdır (belarus-polşa tatarı).
(bax: eldar qasımov)
2011-ci ildə eurovision müsabiqəsində nigar camalla birlikdə azərbaycanı təmsil etmiş və birinci olmuşdur. Əslən astarxan tatarlarındandır.
(bax: irina shayk)
Gerçək adı irina şeyxlislamova olan dünyaca məşhur rusiyalı model.
(bax: ilber ortaylı)
Türkiyəli tarixçi. Əslən kırımlıdır.
(baxma: esin engin)
Kırım əsilli bəstəkar, müğənni. Yeşilçam filmlərinə bəstələdiyi musiqilər ilə tanınır. 1986-cı ildə çəkilmiş "Çalıkuşu" serialının musiqilərini bəstələmiş və şöhrəti türkiyə sərhədlərini aşmışdır.
(baxma: aydan şener)
"Çalıkuşu (1986)" serialının başrolu. 1981 türkiyə gözəlidir. Kazan və kırım əsilli tatardır.
(bax: cüneyt arkın)
Gerçək adı Fahrettin Cüreklibatır olan məşhur türkiyəli aktyor, rejissor, ssenarist.
(baxma: tuba büyüküstün)
Ana tərəfdən tatar əsilli türkiyəli aktrisadır.
(bax: orhan gencebay)
Kırım əsilli türkiyəli bəstəkar və müğənnidir.
(baxma: iskender paydaş)
Kırım əsilli türkiyəli aranjimançı və musiqiçidir. 90-cı illərdən etibarən başda kayahan olmaqla, nilüfer, tarkan, nazan öncel, sezen aksu, ajda pekkan kimi məşhur sənətçilərin albomlarında aranjımançılıq etmişdir.
(baxma: Charles Bronson)
Lipka tatar əsilli amerikalı aktyordur.

dahi azərbaycan bəstəkarları

(bax: emin sabitoğlu)

plagiat mahnılar

intizar/nazənin - dostlar məni unutmayın (plagiat sayılır mı bilmirəm ancaq çox bənzəyir)

(youtube: )

(youtube: )

şıkıdım

Tarkanın 1994 çıxışlı "aacayipsin" albomunun ən hit mahnısı. Tarkanın şöhrətinin türkiyə sərhədlərindən çıxmasına səbəb olan mahnılardan biridir. Sözü və bəstəsi sezen aksuya aid imiş. Amma bu mahnının plagiat olduğu deyilir. Xüsusilə mahnının giriş hissəsi george micheal - faith mahnısından oğurluq kimi görünür.
Faith:

(youtube: )

(youtube: )

həyatdan soyudan müəllimlər

Təcrübələrimə əsasən Əksəriyyəti sovet töküntüsü olan müəllimlərdir:
1. Məktəbdə olarkən dərsliyin üzündən oxuyub, gələn dərsdə çətin məsələləri tələb edən fizika müəllimi gördü bu gözlər. Dərslikdən oxuyacaqdıqsa sən niyə varsan ey qütb ayısı deyən yox idi. Keçmədiyi dərsi tələb edib uşaqları təhqir edəcək qədər düşmüş biri idi.
2. Uşaq döyən müəllimlər. indi vəziyyət necədir bilmirəm ancaq təqribən 2018-ci ilə qədər müəllimlərin uşaq döyməsi normal qarşılanırdı (bəlkə də mən oxuduğum yerdə belə idi, bilmirəm). Kitabını evdə qoydu, dərsə gecikdi deyə şillələnmiş, ingiliscə sözü səhv tələffüz etdi deyə şillə yemiş (bu mən idim), verdiyi sualın müəllimin xoşuna gəlməməsi nəticəsində üzünə dəftər atılmış uşaq gördük. Oxuyan/oxumayan, qız/oğlan demədən qum torbasına döndüyümüz vaxtlar olurdu.
3. Ayrıseçkilik edən müəllimlər. Sinfin çərənçi, meymun uşağına qarşı həmişə pozitiv ayrıseçkilik edən müəllimlər olurdu. Şit-şit zarafatlar edən, sinif yoldaşlarını alçaldan bu uşaqların eqosu daha da şişirilirdi.
4. Hər dərsdə qanı qara olanlar. "Başım ağrayır sakit olun" deyə deyə ili başa vuran müəllimlər var idi. Elə bil ki maaş almayıb xeyriyyə məqsədi ilə dərs keçir. Dövlət sənə o maaşı verirsə canın da çıxsa dərsini keçməlisən ya da gedərsən yerinə başqa adəm oğlu gələr. Əlbəttə uşaq ağlı ilə bunu sorğulayan, şikayət edən olmurdu. Həmin müəllimlər də 45 dəqiqəni səbət kimi oturub yola verirdi.
5. Özündən başqa müəllimin yanına hazırlığa gedən uşağı sıxışdıran müəllimlər. Abituriyentlərin qorxulu yuxusudur bunlar. Qiymət kəsmələr, hər dərsdə hər hərəkətə görə danlanmalara qədər iş böyüyə bilirdi.

hibristofiliya

Cinayətkarlara qarşı cinsi-emosional istək duyan insanların sahib olduğu parafiliya. "Bonnie and Clyde syndrome" kimi də tanınır. Əsasən qadınlarda görülür. Digər parafiliyalarda olduğu kimi bunun da səbəbi hələ ki məlum deyil. Hibristofillər cinayət törətmiş və ya törətmə potensialı olan şəxslərə qarşı istək duyurlar. Maraqlısı da odur ki, bu insanların o qədər də ortaq nöqtələri yoxdur. Yəni bir müəllim, həkim də hibristofil ola bilər, bir dilənçi də. Bu parafiliyanın niyə yarandığı ilə bağlı müxtəlif fikirlər var. Bunlardan biri təkamül nəzəriyyəsinə əsaslanır. Qadınlar bu şəxsləri daha güclü, dominant, özgüvənli hesab edə bilirlər və bu da şüuraltı olaraq həmin şəxslərə qarşı istək yaradır. Lakin hibristofiliya təkcə qadınlarda yox kişilərdə də görülür. Yəni bu fikri tam doğru saymaq olmur.
Digər bir ehtimala görə hibristofillər istək duyduqları şəxsin daxilindəki "məsum" uşağı görür və onu tərbiyə etməyə çalışır. Bunda medianın təsiri olduğunu desək yalan olmaz. Romantik filmlərdə avara, cinayətkar adam aşiq olanda dəyişirmiş kimi göstərildiyi üçün bəzi insanlar bunu real qəbul edə bilirlər.
Məsələnin daha da kökünə gedildikdə daha şablon fikirlərlə rastlaşırıq. Hibristofillərin uşaqlıq travmalarından, istismardan, psixi pozuntulardan zədə almış insanlar olduğu güman olunur.
Hibristofil deyəndə ağla çox vaxt təkcə qadınlar gəlir. Amma əslində kişilər arasında da görülə bilir. Kişilərin də cinayətkar qadınlara qarşı istək duyduğu görülür. Nadir də olsa cinayətkar qadınların kişilər tərəfindən qorunması baş verə bilir.
Hibristofiliyanın varlığının ən dəqiq sübutlarından biri kimi ted bundy adlı seriyalı qatili göstərmək olar. 30 qadını (daha çox olduğu da deyilir) amansızca öldürən bu qatilə öz fanatı tərəfindən məhkəmədə evlilik təklifi edilmiş və "cütlük" evlənmişdir.

dilənçi

insanların empatiyasından pul soran peşə sahibləri. Yaşlılar, əlillər, uşaqlar daha "uğurlu" olur bu işlərdə. Əslində dilənçilərin arasında da qruplaşmalar, hətta bu qruplaşmalar arasında rəqabətlər olur. Deyilənlərə görə dilənçilərin də konkret iş bölgələri olur və o yerlərdən çox kənara çıxmırlar. Əksəriyyəti minimum əməkhaqqıdan yüksək, hətta daha çoxunu qazanırlar. Zibilliklərdə eşələnmək, məzarlıqlarda yatmaq isə bir dilənçinin artıq professional olduğunu göstərir. Yəni zibillikdən götürdüklərini yemirlər sadəcə onlarla diqqət çəkirlər. Qısacası insanların vicdani hislərindən istifadə etmək üçün bütün düymələrə basırlar.

nostalgiya

Marketinqdə belə istifadə oluna bilən, demək olar ki bütün insanların zəif nöqtəsi. Özüm də nostalgiya asılısı olduğum üçün bəzən incitdiyini desəm yalan olmaz. Keçmişim indiki halımdan daha yaxşı deyildi. Gələcəyimin də keçmişimdən daha pis olacağını düşünmürəm. 20-li yaşlarda olsam da nostalgiya bataqlığına çəkilirəm bilmədiyim səbəblərdən ötrü. Nostalgiya deyilən bu hiss ya da hər nə isə yenilikləri qəbul etməyimə imkan vermir. Dinlədiyim musiqilərə belə mədudiyyətlər qoymuşam fərqində olmadan. 2000-ci illərdən sonra çıxmış bir şeyə qulaq asmamalıyam. Bu illərdə yazılmış kitabları oxumamalıyam.
Beynin gələcəkdən qorxması məlumdur. Gələcək bilinməzlik deməkdir və bilinməzlik də təhlükədir beyin üçün. Ona görə gələcək qayğısı olan insanlar bu bataqlığa düşməyə daha çox meyilli olurlar. Bir də təbii ki indiki halından məmnun olmayanlar. Psixi narahatlıq keçirən şəxslərin baxdığı şeylərə təkrar baxması, oxuduğu kitabları təkrar oxuması əslində qismən doğrudur. Beyin onu qorxudan gələcəkdən və iynə kimi batan indiki zamandan qaçmaq üçün bir yerə yönəlir: keçmişə. Nə qədər bərbad da olsa keçmiş artıq bitib deyə beyin onu aktual təhlükə saymır. Əksinə bəzəyib düzəyir və bizim üçün elə bir illuziya yaradır ki biz o bərbad keçmişimiz üçün belə darıxırıq. insanların bu zəif nöqtəsi həm marketinqdə, həm sosial şəbəkələrdə, filmlərdə, musiqilərdə qısacası istifadə oluna bilən hər yerdə istifadə olunur. işə də yarayır.

kivanç tatlıtuğ

Əslində modelyer olub aktyorluğa sonradan qədəm qoymuş boşnak əsilli türkiyəli aktyor. Teatr təcrübəsi olmayan bir aktyordan haluk bilginer performansı gözləmək məntiqsizdir. Amma kıvanç aktyorluq sahəsində özünü çox inkişaf etdirmiş biridir. Türkiyə standartlarına görə yaraşıqlı olmasaydı bu qədər məşhur ola bilərdi mi mübahisə doğurur. Amma faktdır ki bu adam sevilir və aktyorluğu bacarır. "Gümüş" serialında və xüsusilə "Aşk-ı Memnuda" tanınmışdır. 2000-ci illərdə çəkilmiş bu iki serialda kıvançın özünü necə inkişaf etdirdiyini aşk-ı memnuda daha aydın görmək olur. Serialın ikinci sezonunda aktyorluğu ilə önə çıxır daha çox. Serial bitdikdən sonra Beren saat adlı xalamızdan fərqli olaraq eyni obraza yapışıb qalmayaraq aktyorluğu ilə də diqqət çəkmişdir.

gürcüstan

Qafqaz ölkələri arasında gələcəyi ən parlaq olan dövlət. Abxaz və osetinlərlə olan qırışmalardan zədə alsalar da, torpaq itirsələr də rusiyaya boyun əyməyib üzlərini qərbə doğru çevirmələri heç pis addım deyil. Qərb yaxşıdır mı? Xeyir. Amma gürcüstanın bu yaxınlaşmadan alacağı mənfəətləri nəzərə alsaq bu riskə getməyə dəyər. Ölkə çox kiçikdir və qeyri-gürcü etnik qrupların sayı çoxdur. Azsaylı etnik qruplar arasında türklər (azərbaycanlı, tatar, çox az axısqalı) ən böyük qrupu təşkil edir. Ardıyca abxazlar, ermənilər, ruslar və osetinlər gəlir. Kürdlər, yunanlar kimi çox kiçik etnik qruplar da əhalinin tərkibində mövcuddur. Kartvel xalqı olan gürcülər abxaz-adıq xalqı olan abxazlarla və irandilli osetinlərlə etnik konflikt yaşayırlar. Gürcülər digər azsaylı xalqlarla adətən o qədər də konfliktə girməzlər.

öyrənildiyində təəccübləndirən məlumatlar

Süd vəzi xərçənginin nadir olsa da kişilərdə də görülə bilməsi. Görülmə ehtimalı çox azdır. Bütün süd vəzi xərçəngi xəstələrinin heç 1%-i belə deyil kişilər. Amma ölüm riski qadınlardan daha yüksəkdir. Qadın orqanizmi həm süd vəzi xərçəngi ilə mübarizədə daha uğurlu olur, həm də tibbi müdaxilə üsulları daha çoxdur. Kişilərdə süd vəzi xərçəngi 60 yaşdan tez görülmür. 60-70 yaş arası kişilərdə risk daha çox olur.
Kişilərdə süd vəzi embrional dövrdə yarımçıq formalaşır. ilkin cinsi əlamətlər ortaya çıxdıqda esterogen (qadınlıq hormonu) testeronun yanında passiv qaldığı üçün kişilərdə süd vəzi inkişaf etməz və buna görə də öz funksiyasını yerinə yetirə bilməz (hormonal pozuntuları olan kişilər istisnadır, onlarda süd vəziləri böyüyə bilir).
Kişilərdə görülən bu onkoloji xəstəlik qadınlardakına bənzərdir. Süd vəzində tədricən böyüyən kütlə, süd vəzi ətrafındakı toxumalarda dəyişikliklər, qanlı axıntılar əsas əlamətlərdəndir. Eyni şəkildə müalicə üsulları da digər onkoloji xəstəliklərdə olduğu kimidir.

azərbaycanda universitet oxumağın üstünlükləri

300 il əvvəl rusiyada istifadə olunan mühazirələrin sərsəfil gündə tərcümə olunmuş formalarını əzbərləməkdir. Üstəlik praktikaya ehtiyac duyulmur (siz duyursunuz universitet yox). 4 ilinizi, tibb oxusanız 6 ilinizi müəllimlərin eqolarını şişirmək üçün verirsiniz. Heç bir şeyi tənqid etmirsiniz, sorğulamırsınız (siz kimsiniz ki). Nəticədə bir parça kardonunuzu alıb işsizlər ordusuna qatılırsınız.
(baxma: göydən 3 alma düşə bilmir, çünki kasıbsınız)

təkcə mənmi edirəm deyə düşünülən şeylər

Whatsappda səs göndərdikdən sonra öz səsinə qulaq asıb yerə girmək. Mümkün qədər səs göndərməməyə çalışsam da bəzən əlacsız qalıb göndərirəm. Biri də demir ki ay üstün zəka sahibi göndərmisən yaxşı eləmisən sonra öz səsinə qulaq asmaq niyə?
Əslinə qalsa bunun sadə və çoxları tərəfindən bilinən bir elmi açıqlaması var. Öz səsimiz səs tellərimizdə yaranmış dalğalardır və bu dalğalar kəllə qutusundan birbaşa daxili qulağa yönəlir. Yəni özümüz öz danışığımızı təkcə xarici qulağımızla eşitmirik. Bu da öz səsimizi başqalarının eşitdiyindən fərqli formada eşitməyimizə səbəb olur. Yəni başqa insanların qulağına çatan səsimizlə özümüzün eşitdiyimiz səsimiz fərqli olur. Təbii ki, bunu diktofon, mikrofon kimi səs cihazları ilə eyniləşdirmək olmaz. Bu cihazlar səsi insan qulağının qəbul etdiyi kimi qəbul etmirlər. Ona görə də çıxan səs bizə çox fərqliymiş kimi gəlir. Məsələn, köhnə model telefonlarda sanki səslər eyniymiş kimi gəlirdi. Sadəcə qadın mı, yoxsa kişi mi olduğunu ayırd edə bilirdik hətta. Amma texnologiya inkişaf etdikcə səs keyfiyyəti də artdı. Amma tamamilə insan qulağı kimi işləyən bir texnologiyanın olması hələlik mümkünmüş kimi görünmür.

prens

Türkiyə istehsalı, tarixi-komediya janrında olan internet serialı. BluTv-də yayımlanır. Giray altınok serialın həm ssenaristi, həm də başroludur. Türkiyə standartlarının üstündə olduğunu demək olar. Çəkilişləri dünyada çox nadir istifadə olunan virtual studiyada həyata keçirilmişdir. Döyüş səhnələri, görüntülər əladır. Aktyor/aktrisa seçimləri çox yaxşıdır (ebru şahin deyilən silikon bidonu istisna). Çağdaş onur öztürk, ceyda düvenci, serdar orçin və xüsusilə aslı tandoğan personajlara çox uyğun seçimlər olub.
Hadisələr "bongomia" adlı kiçik, zəif bir ölkədə cərəyan edir. Prens romada aktyorluq təhsili almış, ailədən həmişə çıxdaş olunan, adı belə qoyulmamış şahzadədir. Ailədə daim xəyanət, sarkazm, intriqalar baş verir (aşk-ı memnunu xatırladırdı bəzən). Prens siyasətdən anlamayan, çərənçi, feminen bir adamdır. Ailəsi tərəfindən sevilmədiyi üçün daim ayağının altı qazılır. Bəzən təsadüflə, bəzən də hiyləgərliyi ilə işin içindən çıxaraq həyatına davam edir. Prens axmaq kimi görünsə də əslində ağlını sadəcə özünü xilas etmək üçün istifadə edir.
Serialın hələlik 2 sezonu yayımlanıb. Bəzi yerlərdə satirik şəkildə sosial mesajlar verməyə çalışıblar amma çox tutuzdura bildiklərini düşünmürəm. Absurd komediya olduğu üçün serialda məntiq axtarmaq onsuz da lazım deyil. Təkcə prensin mallıqları və hiylələri üçün yox hərəkətli səhnələri və axıcı məzmunu üçün də baxmağa dəyər. Çünki serial tamaşaçını axmaq yerinə qoyub hər şeyi təsadüflərə bağlamır. Öz dünyasında bir məntiqi var hadisələrin. izlənəsi serialdır. Ümid edək ki, 3-cü sezonda xarablamasın.

kayahan

Öldükdən sonra qədri bilinmiş bəstəkar-müğənni. Bəstəkarlığı ilə daha çox ön planda olmuşdur illərlə. 80-ci illərdə əsasən bəstəkar olaraq tanınır lakin 90-cı illərdə artıq müğənni kimliyi ilə ekranlarda görünməyə başlayır. Bəstələyib söz yazdığı bir çox mahnı klassikləşmiş və bəzilərinin şöhrəti avropaya qədər yayılmışdır. Əsasən nilüfer ilə olan əməkdaşlığı ilə tanınır. Lakin sonradan bu ayrılmaz ikilinin arası dəyir. Mediada nilüfer-kayahan qalmaqalının səbəbi olaraq nilüferin kayahandan aldığı mahnıların ödənişlərini tamamlamadığı, həmçinin kayahanın nilüferin kölgəsində qalması səbəbilə kayahanın bunu kompleks etməsi kimi səbəblər göstərilirdi. Çünki nilüfere verdiyi mahnılar kayahan ifasında bəyənilməmişdir. Hətta araları dəydikdən sonra kayahan nilüfere mahnılarını ifa etməyə qadağa qoymuşdu. Həm bu səbəblə, həm də mediaya etdiyi bəzi açıqlamalara görə həmçinin şəxsi həyatında etdiklərinə görə 90-cı illərdən etibarən kayahan hater toplamağa başlamışdır. Media tərəfindən şişirdilmiş sezen aksu-nazan öncel rəqabətində heç dəxlisi belə olmadan tərəf tutaraq digər tərəfi təhqir edəcək qədər gözü dönmüşdü bir müddət. Amma xəstələndikdən sonra bütün bunlar unudulmuşdur. Bəlkə də mediaya elə göstərilmişdi. Ölməzdən əvvəl nilüfer ilə barışmışdır. indi də türkiyədə pop musiqisinin babalarından sayılır və mahnıları dillər əzbəridir.