insanlar böyüdükcə kiçilən şeylər

xəyal gücü, kreativlik, sərbəstlik.
məsələn azyaşlı uşağlara baxın. böyük birinin ağlına gəlməyəcək, cəsarət edə bilməyəcəyi işlərlə məşğuldurlar. məsələn heçbir yetişkin insan ayağlarının arasından geriyə baxmağı düşünməz. indi deyən ola bilər ki, normal baxmağ olursa niyə elə baxaq ? amma məsələ bunda deyil. əslində yaradıcılıq hamımızın içində var. heç yaradıcı olmayan insan yxdur. lakin böyüdükcə bəzi qəliblər səbəbindən istər-istəməz ən marijinal belə, özündə bu qəliblərdən bir neçəsini cəmləyir. məsələn uşağa heçvaxt bir insanın eybəcərliyi, zənci olması əhəmiyyət kəsb etmir. çünkü böyüdükcə dərk etdiyi sandığını əslində isə sadəcə tarix boyu bilinən ümumi anlayışları mənimsədikcə, həmin insan üçün də artıq fiziki gözəllik anlayışı bilinən gözəllik anlayışı olur, zənci artıq zənci olur, qıyığgözlü artıq fərqli gəlməyə başlayır.

monster rancher

monster rancher çoxseriyali animedir. bu animeni sevməyim digimon və pokemondan daha həyati olmasıdır. monster-lar kiməsə aid deyillər, onlar da düşünə bilirlər, sevine bilirlər. digimon və pokemon daha əyləncəlidir, monster rancher isə daha duyğusal, nəinki uşaqların eləcə də hamının animesidir. genki adında oğlan monster rancher yarışında çempion olub evə gəlib təzə oyununu oynamaq istəyırkən bir anda özünü oyunun içində tapır. və holi ilə suezoya anlamını bilmədən qaçmağa başlayırlar. hadisələr indiki zamandan 2000 il sonrani əhatə edir. holi suezonun qaçmağ səbəbləri isə moonun ordusuna qarşı döyüşmələridir. moo isə zamanında güclü ölkələrdən birinin yaratdığı monster olub. onu digər güclü ölkənin yaratdığı feniks adlı megamonsterə alternativ olaraq yaratmışdılar. lakin monsterlər idarə edilə bilinməyib, böyük döyüş baş verib. dünyaya elə bir ziyan dəyib ki, dünya hətta indiki zamandan daha 2000il əvvəl olan yerə dönüb. moo bütün monsterları kölələşdirib dünyanı ələ keçirmək istəyir. lakin o bunu ruh olaraq edir. əsl imkanlarını göstərə biləcəyi megaqəlibi isə onun kölələri tərəfindən axtarılır. holi və suezo isə axmaq bir cəsarət nəticəsində mooya qarşı çıxırlar. indi onlara genki, daha sonra golem, tiger, moççi və dovşan qoşulacaq.

hətta bu yaşımda oturub izləyirəmsə demək ki, bu qədər yazmağa dəyər anime olub.

cavid ağanın sevak kirakosyanla müsahibəsi

(baxma: qoz qoyulmasa belə aktual başlığa entry yazaraq reytinq xalı toplamaq sorağında)
(baxma: abzas yazaydın amk dedirdən başlıqlar )
(baxma: bir günəbaxan tumunun verdiyi zövqü verməyən başlıqlar )
(baxma: nüvə başlıqları)
(baxma: əlaqəsiz başlıqlar )

məktəb tualetində sıçan insan

"məktəb bizim evimizdir" deyimində yeni cığır aşmış insandır. çünkü dahi psixoanalitiklər deyiblər ki, harda rahat sıça bilirsənsə ora sənin evindir. elə mən özüm nəinki məktəbdə heç yerdə rahat işimi görə bilmirəm. o vaxtki gəldı nəbilim yanına qəzət, jurnal, telefon, kitab zad götürüb gedib rahat oturub həmin eyləmi gerçəkləşdirmədinsə inan həyatında nəsə əskiklik var. hətta bir neçə dəfə olub vinetka, nəbilim diplomu zadı götürüb girib qəhərlənmişəm. həm məktəbdə dözməyib sıçan adam sevgi kimi işlərə girməsə yaxşıdır. sevgi həsrət, hicran istər. onu ki sıxırsan, dözürsən, ağlında ağlagəlməz suallar olur, evin qapısını açıb girib evə oturduğun an var a, ele bil məcnunsan leyliyə qovuşdun. məhz bu səbəbdən harda oldu bu işi edən adamdan kiməsə xeyir gəlmıəz. dost seçəndə belə araşdırılacaq mövzulardandır.

şahmat

məni nostalji abu-havaya salan bir oyundur. 1990-ci illərin ortaları, çətin həyat şəraiti, kirayə qaldığımız evdə soğanı biraz közərdib yeməyin verdiyi dəlisov xoşbəxtlik və atamın qonağları ilə birgə qış gecələrinin əvəzolunmaz aktivliyi olan şahmat oyunu, mamamın cavid (ad şərtidir) gözün yumulur gəl yat balam deməsi və mənim əslində sadəcə əgər mümkündürsə bütün orqanlarım arasında həmin an tək aktiv olan dodağlarımı tərpədərək, yox, şahmata baxıram deməyim-yəqin xatirərələr olmasa bərbad olardı hər şey. bu oyunu mən atamın oyununa baxıb götürməyim, sonradan avara məhlə uşaqlarını hətta bacıları ilə birgə bizə çağırıb onlara bunu öyrətməyim, sadəcə məşq üçün müəllim yanına gedəndə müəllimin bütünhamı ilə 2 top və vəzirini çıxardıb oynayıb da, sıra mənə gələndə full heyətlə oynayıb yenə də uduzması-mənə elə gəlir varlı olsam hər şey fərqli olardı bu mənada. bəlkə də şahmatı ona görə insanlara öyrədirdim ki, sanki onlarla keçmişimi bölüşürəm. mənə elə gəlir bəzən istedaddan çox yaşadıqlarımız həlledici olur. çünkü mən bu yazdıqlarımla şahmat oyununda istedadlı biriymişəm kimi görünə bilərəm. lakin bizim ailənin daha bir nümayəndəsi bacım belə təhsil müəssisələri arasındakı bakı çempionatının qalibi olanda başa düşdüm ki, şahmat mənim üçün sadəcə oyun deyil. o həm də mənə bəzi şeylərin sadəcə yaşanaraq qazanıldığını öyrədən bir nəsnədir.

qismət rüstəmov

mətbəxtlik adlı şeri isə illərdir bir yerini əlinə alıb guya azəri qadınının bəxbətliyini mentalitetdən tut psixologiyaya qədər calayıb guya postmodern yazılar yazan yazarlar bir diss-dir.

bir qadın var hardasa
tələsir mətbəxə, dükana, işə
gözləri razılaşmaq dilində susur həmişə.
metroda əlləri yaxasına,
çantası dizlərinə səngər…
bir qadın var hardasa
xoşbəxtlikdən sinifdən qalan,
ciyəri qayğılara qurban
mətbəxə zəncirli prometaya…
bir qadın var hardasa
sevmədiyi kişiyə arvad,
sevdiyinə çin səddi.
bir qadın var hardasa
qara günlərin qırmızı diplomlusu,
iki uşaq anası.
hər şeyi yerindədi
əri, uşaqları,şubası,
biş-düşü.
bir qadın var hardasa
kibrit çöpündən tez sönür gülüşü…
bir qadın var hardasa
qadın deyirəm sizə
gecələr ağlar səssizcə
haram qatar yuxusuna.
ağlar bir qırmızı qalstukun xorultusuna,
qara bir kostyumun tütün qoxusuna,
ağlar yatağındakı üzütəraşlı heç kimə.
bir qadın var hardasa
soruşsan xoşbəxtsənmi ?
bədbəxtəm deməz
deyər : çox mətbəxtəm…

qismət rüstəmov

hər bir insanın içindəki boşluğu, bekarçılığın dibinə vurulduğu o anı heç bir qəlizliyə, guya fəlsəfəliyə qaçmadan anladan bilən bu şerin müəllifi :

kompyuter yanında kaktus kimisənsə
çoxdandı,
telefonun susursa
qraham belin səsiylə,
teleseriallar ağlada bilmirsə daha
saatlı bomba ürəyiylə döyünürsə
divar saatında vaxt
darıxma, sıxılma, üzülmə…
nəsə elə, dostum, nəsə elə…
pəncərələri aç məsələn, pəncərələri
burax günəş ayaqqabılı keçsin içəri
paltonu küləyə bağışla
çətirini yağışa…
sərçələrin səsi öpsün divarların dodaqlarını,
uşaqların gülüşü öpsün.
bugün yeməyi özün qızdır,
çayı özün dəmlə
ütünü köynəyin bağrına özün sıx bu dəfə,
səninlə getsin bu dəfə ütü
şalvarın ayağına düşməyə…
gülümsə hamıya, gülümsə !
darıxma, sıxılma, üzülmə…
bir şeir yaz, əzbərlə,
dənizə get,
şeir pıçılda dənizin qulağına,
şeir pıçılda.
hərəniz bir siqaret yandırın
sən və dəniz.
sən burnundan burax tüstünü,
dəniz uzaqlardakı gəmilərin borularından.
işığında şeir yazmağa 1-2 ulduz al gecədən
yarım kilo da ay.
əlini dənizə at sonra
və gecənin ovcuna 5-10 qağayı say.
bir mahnı saxla həmişə dilinin altında
zümzümə elə,
gülünməmiş lətifələr tap dostlarınla gülməyə
nəsə elə dostum,nəsə elə…
darıxma, sıxılma, üzülmə…

qismət rüstəmov

qismət rüstəmov o kəsdir ki, həqiqətən əcnəbi bir qonağ bir ad istəsə ədəbiyyat mövzusunda cəsarətlə deyilə biləcək variantımdır. məsələn, baxırsan sözlüyə görürsən sırf söz soxmaq üçün ya tənqid üçün az qala bir köşə yazan sadə vətəndaşın belə adına başlıq var. ya da kimsə solçudursa onun yazıları çox olur, bəyənilir burada. çünkü burada solçular var, nəbilim liberaldırsa elə saxta azadlıqsevərlər onun yazılarını təbliğ edirlər. qismət kimi sakit, heç kəslə işi olmayan yazar, şair haqqında isə ilk dəfə mənim yazmağım təbii məni qürurlandırsa da, sözlüyün gənclərinin guya digər gənclərdən fərqlənyini göstərmək istəyən mühitinə biraz da şübhə ilə yanaşmağıma şərait yaratdı. bəlkə mən bir yazar kimi indi düzgün olanı etmirəm. açacağım başlıqda daha çox tənqidə yer verirəm. bəlkə bütün reytinq xalım mənfi olacaq. amma bunları demək lazımdır. qaldı qismətə, azərbaycanda istər ədəbi, istər film bazası ən yüksək ola biləcək bir insandır. qismət heç bir pafosa qaçmadan şerlərində, yazılarında elə gözəl təşbehlərdən, metaforalardan, sürreal təsvirlərdən istifadə edir ki, mən film sevməyən adam istəyirəm o yazının ya o şerin filmi olsun oturum baxım. bu insanı sadəcə araşdırın. başa düşdük və hamımız bilirik ki, bu ölkədə yaşamaq çətindir, nitşeni, sartrı tam anlamış insanlarsız. lakin inanın ki, pop musiqinin də gözəli olur, xalq musiqisinin də və azərbaycanlılardan da təsadüfən olsa da istedadlı yazar, şair çıxır

sevgilin yoxdurmu sualına alternativ cavablar

başlığa əsasən demək olar ki, içində biraz da təəccüb doğuran bir maraq var. yəni necə olur sənin kimi babat qaqaşın sevgilisi olmur ? nə yalan deyim, mən sualın bu maraqla verilən tərəfi ilə qarşılaşmadım. çünkü uğurlu insan deyiləm, mən böyük potensialı olan lakin heçcür özünə qalib gələ bilməyən bəxtsiz adamam. çünkü başlıqdakı kimi sual sadecə uğurlu və ya yaraşıqlı insanlara verilir. çünkü insanların qəbul etdiyi gözəllik, uğur kriteriyalarına yaxın düşə bilmədim. bu o deməkdir ki, mən həm də onların bu sualı verilə biləcək insan tipinə də uyğun düşmürəm. axı uğurlu insanları sevmək asandır. amma əsl olan uğursuz insanları sevməyi bacarmağdır, gözün başqa yerdə qalmadan. yəni mənim heç bir zaman belə alternətivə ehtiyacım olmadı.
(baxma: kövrəldən başlıqlar)

günü ifadə edən şeir

bəzən olur həyatiniz o qədər darıxdırıcı olmağa baslayir ki, bax məndə o gün bugündür.

nəsə elə

kompyuter yanında kaktus kimisənsə
çoxdandı,
telefonun susursa
qraham belin səsiylə,
teleseriallar ağlada bilmirsə daha
saatlı bomba ürəyiylə döyünürsə
divar saatında vaxt
darıxma, sıxılma, üzülmə…
nəsə elə, dostum, nəsə elə…
pəncərələri aç məsələn, pəncərələri
burax günəş ayaqqabılı keçsin içəri
paltonu küləyə bağışla
çətirini yağışa…
sərçələrin səsi öpsün divarların dodaqlarını,
uşaqların gülüşü öpsün.
bugün yeməyi özün qızdır,
çayı özün dəmlə
ütünü köynəyin bağrına özün sıx bu dəfə,
səninlə getsin bu dəfə ütü
şalvarın ayağına düşməyə…
gülümsə hamıya, gülümsə !
darıxma, sıxılma, üzülmə…
bir şeir yaz, əzbərlə,
dənizə get,
şeir pıçılda dənizin qulağına,
şeir pıçılda.
hərəniz bir siqaret yandırın
sən və dəniz.
sən burnundan burax tüstünü,
dəniz uzaqlardakı gəmilərin borularından.
işığında şeir yazmağa 1-2 ulduz al gecədən
yarım kilo da ay.
əlini dənizə at sonra
və gecənin ovcuna 5-10 qağayı say.
bir mahnı saxla həmişə dilinin altında
zümzümə elə,
gülünməmiş lətifələr tap dostlarınla gülməyə
nəsə elə dostum,nəsə elə…
darıxma, sıxılma, üzülmə…

günü ifadə edən şeir

hərənin gününə uyğun bir şer olur. məndə budur.

bu qədər asan olmamalıydı…

bu qədər asan olmamalıydı hər şey…
tanışlardan telefon nömrəni götürmək,
əlini tutmaq, evə ötürmək
əvvəl dodaqlarına
sonra xətrinə dəymək
bu qədər asan olmamalıydı…

ikimiz də istədiyimizə çatan kimi tükəndik.
nəyisə, nələrisə yarım saxlamalı,
tam paylaşmamalı,
tam bölüşməməliydik…

az zəngləşməli,
mesajların sayını azaltmalı
və bəlkə də heç öpüşməməliydik…

bizə aid olan hər dərdi
özümüz
ancaq özümüz çəkməliydik.

yersiz incimələrin,
küsmələrin arasına gülüş tökməliydik.
bu qədər asan olmamalıydı…

binaları, maşınları, küçələri
səhəri telefonda açdığımız gecələri
unutmaq,
şəkillərini silmək,
sonra adını telefondan pozmaq
və bu gecə
bu şeiri belə birnəfəsə yazmaq
asan olmamalıydı.
ikimiz də olduğumuzdan
artıq olduq görünür.

bu qədər asan olmamalıydı…
məni bağışlama

gözəl xasiyyətli qızların çirkin olması

səbəbi sadədir. məsələn aparılan araşdırmalar zamanı məlum olub ki, praktik zəkalı insanlar daha çox zəif inkişaf etmiş ölkələrdə tapılır. səbəbi isə insanlar çətinliklə üzləşdikləri zaman əgər həmin məsələ bağlı ilə ilkin tələb olunan bacarıqları yoxdursa, o zaman alternativ- müxtəlif bilinməyən tərəflərini inkişaf etdirirlər. eləcə də gözəl olmayan qız bunun fərqindədirsə o zaman sevilməsi üçün digər öz tərəflərini inkişaf etdirib gözəl sayılacaq həddə çatdırır. yox, əgər bir qız həm pis xarakter, həm də çirkin görüntüyə malikdirsə, deməli ele bilir ki, gözəldir. sikdir edin getsin.