atalar və oğullar
![]()
bir vaxtlar oxuyarkən aşağıdakı cümlələri özüm üçün qeyd etdiyim roman.
--sitat--
• baxın, nə iyrənc bir mənzərədir: yarıəzilmiş bir soxulcan hələ də qıvrılır. Axı o da düşünürdü ki, çox işlər görəcəyəm, ölməyəcəyəm, hələ harasıdır! Qarşımda vəzifə var, axı mən nəhəngəm. indi isə, həmin nəhəngin bütün vəzifəsi heç bir kəsə dəxli olmasa da, birtəhər ədəblə ölməkdən ibarətdir... Hamısı birdir, quyruqbulayan deyiləm.
• Ölüm köhnə şey olsa da, hər bir nəfər üçün yenidir.
• Bəh, bir sözə bax! – Bazarov dilləndi,bir gör sözün mənası nədir? «Böhran» sözünü tapıb söyləyir və bununla təsəlli tapır. Qəribə işdir, adamlar sözün qüvvəsinə hələ də inanır. Məsələn, adama «axmaq» deyib döyməsələr də, kədərlənir, «ağıllı» deyib pul verməsələr də, bundan ləzzət alır.
• Amma mən fikirləşirəm ki, budur, burada, tayanın dibində uzanmışam... Mənim tutduğum bu ensizcə yer mənim mövcud olmadığım,mənə heç bir dəxli olmayan qalan məkan və sahələrə nisbətən o qədər cüzidir və mənim yaşaya biləcəyim müddət mövcud olmadığım və mövcud olmayacağım əbədiyyətə nisbətən o qədər az və əhəmiyyətsizdir ki... Lakin bu atomda, bu riyazi nöqtədə qan dövran edir, beyin işləyir, nə isə istəyir... Bu nə axmaq işdir? Bu nə mənasız şeydir?
• insanlar da meşədəki ağaclar kimi bir şeydir: heç bir nəbatat alimi hər bir qayınağacı ilə təklikdə məşğul olmaz.
• "Axı bu səfeh Sitnikov hansı cəhənnəmdən gəlib çıxdı?
Bazarov əvvəl yatağında tərpəşdi, sonra dedi:
Qardaş, görürəm ki, sən hələ axmaqsan. Sitnikov kimilərin olması bizim üçün vacibdir. Bunu başa düş ki, belə anlamazlar mənə lazımdır. «Sən ağa, mən ağa, inəkləri kim sağa»."
• əsasən, bizdən asılı olmayan gələcək barəsində danışıb düşünməyin nə mənası var ki... Bir iş görməyə fürsət düşərsə, çox yaxşı, düşməzsə, heç olmasa bununla təsəlli taparsan ki, əvvəlcədən boş yerə çərənləməyibsən...
• Qadın xoşuna gəlirsə, çalış, bir şey çıxar, olmasa, əl çək, burax getsin, dünyada qadın qəhətliyi deyil ki...
• Şəkil kitabda on səhifələrlə uzun-uzadı yazılmış bir şeyi əyani surətdə göstərər.
• "Onlar evlənməyin mövhumatmı, yoxsa cinayətmi olduğu barədə, insanların doğularkən bərabər olub-olmadığı barədə, fərdiyyətin əslində nə olduğu barədə xeyli danışdılar. iş axırda o yerə çatdı ki, içdiyi şərabdan qıpqırmızı qızaran Yevdoksiya, kökdən düşmüş fortepianonun dillərini yastı dırnaqları ilə döyəcləyə-döyəcləyə, xırıltılı səslə əvvəlcə qaraçı mahnıları, sonra da Seymur Şiffin «Yuxulu Qranada mürgüləyir» romansını oxumağa başladı və:
Odlu bir busəylə birləşsin, ey yar,
Sənin ləblərinlə ləblərim mənim,
sözlərini oxuduqda, Sitnikov başına şərf sarıyaraq, donub qalmış aşiqi təmsil etdi."
• Təpərli olmaq vacibdir: «Cenergie est la premiere qualite d´un homme d'etat»
• Əhsən, əhsən! Arkadi, eşit... gör indiki cavanlar necə danışmalıdır! Əcəbmiş! Necə də sizin dalınızca getməsinlər! Əvvəllər cavanlar dərs oxumalı idilər, onlar nadan sayılmaq istəmirdilər, buna görə də istər-istəməz zəhmət çəkirdilər. indi isə, «dünyada hər şey boş və mənasızdır» dedilərmi, vəssalam, bitdi getdi! Cavanlar sevindilər. Doğrudan da, əvvəllər onlar sadəcə nadan idilər, indi isə birdən-birə nihilist olublar.
• Özünüz bilirsiniz ki, Moskva bir qəpiklik şamdan od tutub yanmışdır.
• Heç olmasa bir düşünəydin ki, sən öz sarsaq iddianla Rusiyada nəyi himayə edirsən! Yox, buna daha mələyin də hövsələsi çatmaz. Qüvvətliyik! Kalmık da, monqol da qüvvətlidir, axı qüvvət nəyimizə gərəkdir! Bizim üçün mədəniyyət əzizdir, bəli, bəli, möhtərəm cənab, bizim üçün onun meyvələri əzizdir. Heç deməyin ki, bu meyvələr azdır. Ən adi bir hoqqabaz, gecəsinə beş qəpik alan un barbouilleur, sazəndə də sizdən faydalıdır, çünki onlar qaba monqol qüvvətinin deyil, mədəniyyətin nümayəndəsidirlər. Siz özünüzü qabaqcıl adamlar hesab edirsiniz, amma yeriniz yalnız kalmık çadırıdır! Qüvvət! Cənab qüvvətlilər, axı bir yadınıza salın ki, siz vur-tut üç cüt bir tək adamsınız, onlar isə milyonlardır və onlar sizi, özlərinin ən müqəddəs etiqadlarını ayaq altına salmağa qoymazlar, onlar sizi əzib puç edərlər!
• Sonra isə başa düşdük ki, bizim nöqsanlar barəsində boş-boş çərənləməkdən bir şey çıxmaz, bunun axırı yalnız boşboğazlıq və əllaməliyə gedib çıxacaq. Biz gördük ki, bizim ağıllı və qabaqcıl deyilən adamlar və ifşa edənlər də heç bir şeyə yaramırlar. Dərd zəruri çörək dərdi olduğu, ən kobud mövhumatçılıq bizi boğduğu bir halda, yalnız namuslu adam çatışmadığı üçün, bütün səhmdar şirkətlərimiz sınıq çıxdığı halda, bizim kəndlilər meyxanada doyunca içki içmək üçün özü öz malını oğurlamağa hazır olduğundan, hökumətin qayğısına qaldığı azadlığın özünün də bizə faydası olub-olmayacağı şübhəli olduğu bir halda, biz mənasız şeylərlə məşğul oluruq, vecsiz incəsənətdən, qeyri-şüuri yaradıcılıqdan, parlamentarizmdən, advokaturadan, daha nə bilim nələrdən dəm vururuq.
• Rus kəndlisi Allahına da kələk gələr
• "Mən atamı bu nöqteyi-nəzərdən təqsirləndirmirəm, mənim fikrimcə, atam gərək onunla evlənə idi.
• Belə de, – Bazarov sakit bir əda ilə dilləndi. – Gör biz necə də alicənabıq. Sən hələ kəbinə də əhəmiyyət verirsən, səndən bunu gözləməzdim. "
• Hər bir adam öz-özünü tərbiyə etməlidir, məsələn, bax, elə mənim kimi... Dövrə, zamana gəlincə isə, axı mən niyə ona tabe oluram? Qoy dövr mənə tabe olsun, bu, daha yaxşıdır. Yox, qardaş, bunlar hamısı özbaşınalıqdır, boş-boş şeylərdir. Bir də ki, axı kişi ilə qadın arasında nə əsrarəngiz münasibətlər ola bilər? Biz fizioloquq, bu münasibətlərin nə demək olduğunu yaxşı bilirik. Sən gözün anatomiyasını bir yaxşıca öyrən: orada sənin dediyin o əsrarəngiz baxışlar nə gəzir? Bütün bunlar romantizm, cəfəngiyat, çürük şeylər və bədiiyyat qəbilindəndir. Yaxşısı budur, gedək böcəyə baxaq.
• Bəli, – o, heç kəsə baxmadan dilləndi, – kənddə, böyük zəkalardan uzaqda beşcə il yaşamaq böyük müsibət imiş. Adam lap küt olub gedir. Çalışırsan ki, öyrəndiklərini yadından çıxarmayasan, bir də görürsən ki, paho, bunlar hamısı boş-boş şeylər imiş və sənə deyirlər ki, ağlı başında adamlar daha indi belə şeylərlə məşğul olmurlar. Sən də geridə qalmış əfəlin birisən. Nə çarə. Görünür cavanlar, doğrudan da, bizdən ağıllıdır.
• Yaxşı bir kimya alimi hər bir şairdən iyirmi qat faydalıdır.
• Prinsiplərə inanmır, amma qurbağalara inanır.
--sitat--
)
