34 yazar | 34 başlıq | 80 entry
yenilə | gündəm

#son entrylər 80 yeni entry
#zirzəmi 4 yeni entry

verib sonradan peşman olunan şeylər 7 azərbaycanda hicablıların sayının artması 7 düşün ki o bunu oxuyur 7 20 yanvar 1990-cı il hadisələri 3 sözlük yazarlarının qorxuları 6 sözlükdə yazar bloklamaq   kəlam elmi   rec   güllələnmə təxirə salınır   verd min   verib sonradan peşman olunan şeylər 4 təkcə mənmi edirəm deyə düşünülən şeylər 2 cəlil məmmədquluzadə   yazarların hazırda düşündükləri 2 acun ılıcalı 3 billie eilish   məsləhətli telegram qrupları   le moment sublime de l'amour   nərmin şahmarzadə 4 barracuda 2 cəfər cabbarlı   3-5 aya milyonçu oldum reklamına çəkilən gijdıllax 3 azərbaycanda hicablıların sayının artması 5 yuxu gətirən şeylər 2 tərəvəz adları   sen benim elifimsin 2 düşün ki o bunu oxuyur 4 turan ordusu 2 talha hakan alp   sözaltı günlük   aqşin fateh 2 sözlük yazarlarının dinləməkdən bezdiyi mahnılar   azərbaycanın milli mənəvi dəyərləri   c41   bitki çayları 3 kahı   yazarların xəyalları 2 sevilən mahnının ən vurucu cümləsi 2 təbrizli arakel   sinonimlər   varlı olmağın müsbət tərəfi   saxta cümlələr 2 başqasının yerinə utanmaq   köhnə sevgilidən geriyə qalanlar   kurtlar vadisi | kino   şəhriyar məmmədyarov   mike portnoy   mürtəd   julia ducournau | kino 2 qar 2 ağrı verən cümlələr   qar yağarkən dinləniləcək musiqilər   rauf əliyev adına təqaüd proqramı   elektrikli diş fırçası   present bias   yazarların ruh halı 3 ən cəlbedici film personajları | kino 2 öyrənildiyində təəccübləndirən məlumatlar   ingilis dilindəki qəliblər   mahir əmrəli 2 august weismann | elm   we only write in english to this topic   hull city   hacı zeynalabdin tağıyev 5 əlvida cəmilə   cəhənnəm qapısı   tofiq şahmuradov   işsizlik 2 meyxananı müasirləşdirmək   yazılışı yanlış bilinən sözlər   polat alemdar   joe biden   20 yanvar günündə cəmiyyət 3 çimərkən züm-zümə edilən musiqilər   deyilməsi zövq verən azərbaycanca sözlər 3 i̇slamın antropomorfik tanrı inancına sahib olması   yaylıq   lichess.org  









hüseyn cavid



facebook twitter əjdaha lazımdı izlə dostlar   mən   googlla
məhəmməd əmin rəsulzadə ensiklopediyası - sözaltı günlük - dünənin ən bəyənilənləri - iblis - kokoreç - nərgiz operası - milliyyətçilik - kapitalizmin zərərləri - nida vətəndaş hərəkatı
başlıqdakı ən bəyənilən yazılar:

+31 əjdaha

9. "ey varlığı yox, yoxluğu vardan daha dilbər
ruhum səni izlər...
lütf et, o gözəl çöhrəni bir an bana göstər..
könlüm səni özlər.." misralarının sahibi.

+21 əjdaha

14. azərbaycan ədəbiyyatında mənzum faciənin banisi, romantik cərəyanın öncüllərindən biri olan dramaturq.

1882-ci ildə, oktyabr ayında doğulmuşdur. yalnız özü deyil, iki uşağı da bu ayda doğulduğu üçün ədəbiyyatşünaslar tərəfindən çox vaxt oktyabr ayına "cavidlər ayı"deyilir.

əslən naxçıvanlı olan cavid bir müddət təbrizdə yaşamış, sonra təhsilini davam etdirmək üçün türkiyəyə getmiş və istanbul universitetində təhsil almışdır.
əsərlərində bir çox türk sözlərindən istifadə etməsinin də səbəbi budur məhz. cavid oxucularının ən böyük problemi və gileyi bu türk ifadələrinin bolluğu olsa belə, əsərlərinə xüsusi bir aura qatdığını da inkar etmək ədalətli deyil, zənnimcə.


yaradıcılığa lirik növlə, yəni şeir* yazmaqla başlayıb, bir müddət epik növdə* yazdıqdan sonra, daha çox dramatik növdə qələmini sınayıb. sınamaq da nə sınamaq, sözlük.. yaradıb konkret.
dramatik növdə bir-birinin ardınca yazdığı əsərlərlə azərbaycan romantik ədəbiyyatında mənzum faciənin banisi sayılır.
sözlük, bunu da qeyd etmək istəyirəm ki, hüseyn cavid mənzum dramın banisi deyil. mənzum dramın banisi cəlil məmmədquluzadədir. *.
ilk yazdığı dram əsəri ana pyesidir.
ondan sonra maral, şeyx sənan, şeyda, iblis, uçurum, afət, peyğəmbər*, topal teymur, knyaz, səyavuş, xəyyam, iblisin intiqamı pyeslərini yazmışdır.
iblisin intiqamı pyesindən savayı hər pyesin ayrıca süjet xətti, mövzusu olub, həmçinin hər pyesdə xüsusi toxunulan bir məsələ olub.  məsələn, uçurum pyesində süni avropalaşmanın təsirlərindən, iblis pyesində nəfsin səbəb olduğu  fəlakətlərdən, xəyyam pyesində sənətkar və cəmiyyət arasındakı ziddiyyətlərdən bəhs edib.


sovet höküməti qurulandan sonra hüseyn cavid pedaqoji fəaliyyətlə məşğul olmuş,  bakıda  "hüseyn cavid axşamı" təşkil olunmuş, 1920-ci illərin ortalarında müalicə olunmaq üçün almaniyaya göndərilmiş, onun üçün fərdi təqaüd müəyyən olunmuşdur. 
ayrıca yeganə avtobioqrafik məzmun daşıyan azər poemasını da almaniyada müalicə olunarkən yazmış, poemanın əsas surəti olan azərin timsalında öz prototipini yaratmışdır.

repressiya illərində həbs olunmuş, 8 il həbsə məhkum edilmişdir. 1938-1940-cı illərdə maqadan şəhərində həbsdə olmuş, 1941-ci ildə də sibirdə yerləşən şevçenko qəsəbəsində həbsdə olduğu zaman vəfat etmişdir.

ölümündən 15 il sonra cavid'ə bəraət verilmiş, 80-ci illərdə cənazəsi sibirdən azərbaycana gətirilmişdir.

cavid'in 1995-ci ildə bakıda, 1996-cı ildə naxçıvanda ev-muzeyi yaradılmışdır. bakıdakı ev-muzeyinin binası da hacı zeynalabdin tağıyevin tikdirdiyi qız məktəbinin binasıdır, səhv etmirəmsə.



entry'ni də yaradıcılığının kulminasiyası olan iblis  pyesindəki iblis obrazının monoloqu  ilə sonlandıraq:
"sellər kimi axmaqda qızıl qan,
canlar yaxar, evlər yıxar insan..."

+10 əjdaha

13. dünən 135 yaşı tamam olan azərbaycan ədəbi romantizminin banisi
"ölüm var ki, həyat qədər dəyərli,
həyat var ki, ölümdən də zəhərli"

+9 əjdaha

12. sərpildi alev ruhuma süzgün baqışından,
sarsıldı da həp bənliyim, ey afəti-devran.
gəl, gəl, olayım səndəki hər cilvəyə qurban,
bilməm, niyə getdin , niyə döndün, niyə baqdın?!

+9 əjdaha

2. məsciddə əsərinin axırındaki "yüksəliş varsa,səbəb alçaqlıq" sözü ilə ağlımda yer tutmuş şair.

"nə əcayib sürü, yahu, bunlar
öndə rəhbərlik edər meymunlar.
cühəla elm, fəzilət satıyor.
bizi həp aldadıyor, aldadıyor.
kəndi əxlaqi sönükkən həpsi
yeltənir verməyə əxlaq dərsi.
sadə minbərdə deyil, hər yerdə
göz boyar həp bu qaranlıq pərdə.
hankı bir sərxoşu söylətdim, inan
bəhs edər, gördüm o, huşyarlıqdan.
nerdə beş kölgə görür ördəklər
başlayıb nitqə həmən saz köklər.
rəqsi təlim ediyor axsaqlar,
əzəmət düşkünüdür alçaqlar.
zövqə biganə səfillər bol-bol
şerü sənətdə arar bir yeni yol.
sadədil, hissə uyan abdallar,
həp siyasi kəsilib at nallar.
bir yığın kor qılavuzluq yaparaq
göstərir zülməti aydın, parlaq.
hər gülər üzdə ölüm, qan görürəm,
pək yaxın dostları düşman görürəm.
yurdu sarmış qabalıq, yaltaqlıq,
yüksəliş varsa, səbəb alçaqlıq...”

+5 əjdaha

7. xəyal!... əvət,yaşadan yalnız əhli-halı odur,
yaşarsa bir könül, az çox xəyal içində yaşar

+8 əjdaha

16. iblis!.. o böyük ad nə qədər calibi-heyrət!
hər ölkədə, hər dildə anılmaqda o şöhrət.
hər qülbədə, kaşanədə, viranədə iblis!
həp kəbədə, bütxanədə, meyxanədə iblis!
hər kəs bəni dinlər, fəqət eylər yenə nifrət,
hər kəs bana aciz qul ikən, bəslər ədavət.
lakin bəni təhqir edən, ey əbləhü miskin!
olduqca müsəllət sana, bil, nəfsi-ləimin,
pəncəmdə dəmadəm əzilib qıvrılacaqsın,
daim ayaq altında sönüb məhv olacaqsın.
bənsiz də, əmin ol, sizə rəhbərlik edən var:
qan püskürən, atəş savuran kinli krallar,
şahlar, ulu xaqanlar, o çılğın dərəbəklər,
altın və qadın düşgünü divanə bəbəklər.
bin hiylə quran tilki siyasilər, o hər an
məzhəb çıqaran, yol ayıran xadimi-ədyan;
onlarda bütün fitnəvü şər, zülmü xəyanət,
onlar duruyorkən bəni təhqirə nə hacət?!
onlar, əvət onlar sizi çignətməyə kafi,
kafi, sizi qəhr etməyə, məhv etməyə kafi...
bən tərk edərim sizləri əlan nəmə lazim!
hiçdən gələrək, hiçliyə olmaqdayım azim.
iblis nədir?
- cümlə xəyanətlərə bais...
ya hər kəsə xain olan insan nədir?
- iblis...

+4 əjdaha

5. 20.ci esr azerbaycan edebiyyatının en görkemli nümayendelerindendir.azerbaycan dramaturgiyasına 'iblis','ana','peyğember','şeyx senan' kimi şaheserleri bexş eden,edebiyyatımızda romantizm cereyanın banilerinden biri.cavid,her halda,azerbaycan edebiyyatında eserlerini en çox oxuduğum,haqqında da en çox araşdırdığım yazarlar biridir.ve burda bir nüansı da qeyd eliyim.demeli,almanların en önemli dramaturgu hesab edilen, tarixçi,filosof,şair friedrich schillerin de eserlerini oxurken sanki onun istifade etdiyi dilin,üslubun,hadiselerin axış terzinin filan mene daha önceden tanış geldiyini hiss etmişdim.bir az araşdırdıqdan sonra schillerle cavid arasında kendimce çox benzerlikler de tapmışdım ve yadımdadır ki,bunu da her kese deyirdim,yeri geldi gelmedi.tebii ki,kimse de meni qırmamaq üçün bir şey söylemirdi.amma,bilirdim ki,fikirleşirler ki,sen allah buna bax de..işi gücü qurtarıb..nese ki,iller ötdü.ve bir gün menim elime tesadüfen 'cavidi xatırlarken ' adlı bir kitab keçdi.ve,o kitabda cavid haqqında xatirelerini,fikirlerini bölüşen bir yazarımız(teessüf ki,adını deqiq xatırlamıram) deyirdi ki,sen deme schiller cavidin en sevdiyi,en çox teqdir etdiyi ve araşdırdığı dramaturq olub..ve artıq bunu da oxuyandan sonra kimse meni susdura bilmezdi..
xülase, 'kesse her kim tökülen qan izini ,qurtaran dahi odur yer üzünü' misralarının ve daha nice mükemmel replikaların sahibi olan,daha çox öyrenmeli olduğumuz,daha çox deyer vermemiz gereken biridir hüseyn cavid..

+4 əjdaha

18. adına azərbaycan elmlər akademiyasının qarşısında yerləşən bağ (park) .hüseyn cavidin heykəli isə 1993-cü ildən ucaldılıb. heykəltaraşı -ömər eldarov idi. 2002 və 2008-ci ildə bağ bərpa edildi. bundan sonra bağa su kompleksini təşkil edən bir neçə fəvvarə qoyuldu.(nə vaxt gedirsən işləmir.) abidəni 5 hovuz əhatə edir -ikisi monumentlə üzbəüz, 3-ü isə arxada.

+3 əjdaha

10. en, gəl bana, yaxud bəni yüksəklərə qaldır,
gəzdir qonağında;
yerlərdə süründüm, yetişir, göylərə qaldır,
dindir qucağında,
qaldır bəni, bir seyr edəyim xoşmu, gözəlmi
cənnətdə mələklər?
qaldır bəni, ta görməyim insandakı zülmi,
baq, yer üzü inlər.
ya rəb, bu cinayət, bu xəyanət, bu səfalət
bulmazmı nihayət?
insanları xəlq etmədə var bəlkə də hikmət,
iblisə nə hacət!?
deyə davam edən iblis əsəri

+2 əjdaha

19. mən fəqət hüsnü xuda şairiyəm yerə enməm də səma şairiyəm

+3 əjdaha

11. mənim tanrım

hər qulun cahanda bir pənahı var,
hər əhli-halın bir qibləgahı var,
hər kəsin bir eşqi, bir allahı var,
mənim tanrım gözəllikdir, sevgidir.

gözəl sevimlidir, cəllad olsa da;
sevgi xoşdur, sonu fəryad olsa da,
uğrunda mənliyim bərbad olsa da,
son dildarı gözəllikdir, sevgidir.

gözəlsiz bir gülşən zindana bənzər,
sevgisiz bir başda əqrəblər gəzər,
nə görsəm, hanki bəzmə etsəm güzər,
həp duyduğum gözəllikdir, sevgidir.

+3 əjdaha

1. tanrısı gözəllik və sevgi olan dahi azərbaycan şairi.
(bax: mənim tanrım)

+2 əjdaha

6. qız məktəbində hüseyn cavid
quzum, yavrum! adın nədir?
-gülbahar.
-peki,sənin anan, baban varmı?
-var.
-nasıl,zənginmidir baban?
-evet, zəngin, bəyzadə...
-öyle ise, geydiyin geyim
neyçin böyle sade?
yoxmu sənin incilərin, altun bilərziklerin?
söyle, yavrum! heç sıxılma...
-var, efendim, var...
lakin
müellimem hər gün söylər,
onların yox qiyməti,
bir qızın ancaq bilgidir, təmizlikdir ziynəti.
-çox doğru söz...
bu dünyada senin
ən çox sevdiyin kimdir, quzum,
söylərmisən?
-ən çox sevdiyim ilkin
o allah ki, yeri-göyü,
insanları xəlq eylər.
-sonra kimlər?
-sonra onun gönderdiyi elçilər.
-başqa sevdiklərin nasıl,yoxmu?
-var...
-kimdir onlar?
-anam, babam, müellimem
bir de bütün insanlar...

+1 əjdaha

17. #273099 əlavə olaraq qeyd edim ki, yazdığı topal teymurpeyğəmbər pyeslərində tərənnümün güclü olması bu əsərlərin səhnəyə çıxarılmasını çətinləşdirir. peyğəmbər pyesi isə ümumilikdə səhnə üçün nəzərdə tutulmayıb.
(bax: leze dram)

+1 əjdaha

3. 2ci sinif ana dili dersliyinde qız məktəbində sheiri tercume* olunaraq shagirdlere teqdim edilmish shair. "var, əmican, var" falan.

+1 əjdaha

4. 5 dekabr 1941-ci ildə rusiyanın irkutsk vilayətində 59 yaşında vəfat etmişdir, 1986-cı ildə məzarı heydər əliyev tərəfindən naxcıvana köçürülmüşdür.



hamısını göstər

hüseyn cavid